to mieszanina związków chemicznych o określonym składzie i proporcjach, służąca do zestawienia kąpieli wywołującej. Wywoływacz służy do wywoływania, czyli ujawniania obrazu naświetlonego (utajonego). Uzyskiwany obraz jest negatywowy, gdyż ziarno powstaje w miejscach naświetlonych. W skład wywoływacza wchodzi podstawowa substancja wywołująca (redukująca) - do najczęsciej stosowanych należą metol, hydrochinon, fenidon, paraaminofenol - oraz szereg substancji przyspieszających, konserwujących i przeciwzadymiających. Istnieje wiele różnych wywoływaczy, służących nie tylko do wywoływania różnorodnych materiałów światłoczułych, ale nawet w obrębie jednego materiału stosowane są różne wywoływacze, o nieco innych właściwościach (np. mniej lub bardziej kontrastowe, drobnoziarniste, akutacyjne). W przypadku fotografii czarno-białej wywoływacz przekształca halogenki srebra w metaliczne koloidalne srebro (czarne, nie przepuszczające światła). Głównymi parametrami odpowiedzialnymi za szybkość i jakość działania wywoływacza, a przez to określającymi czas trwania kąpieli, są stężenie roztworu i temperatura. Parametry te mają dość istotne znaczenie, gdyż stosowanie wywoływacza jest zawsze określone w czasie, po którym jego dalsze działanie należy natychmiast przerwać. Kąpiele wywołujące mają zazwyczaj odczyn wyraźnie zasadowy.