rodzaj obiektywu fotograficznego, w którym możliwa jest płynna regulacja długości ogniskowej, zwykle bez zmiany płaszczyzny ogniskowania. Zmiana ogniskowej realizowana jest przy pomocy grupy soczewek, które przesuwa się wzdłuż osi optycznej obiektywu. Wymaga to zastosowania większej niż w normalnym obiektywie ilości soczewek, co pociąga za sobą obniżenie zdolności rozdzielczej obiektywu. Z tego też względu obiektywy zmiennoogniskowe o stosunku maksymalnej ogniskowej do minimalnej ogniskowej wyrażonym liczbą większą niż 3 są używane prawie wyłącznie w kamerach telewizyjnych i filmowych oraz amatorskich aparatach cyfrowych. Pierwszy transfokator został zastosowany w kamerze filmowej w roku 1931, a pierwszy aparat fotograficzny z takim obiektywem powstał w roku 1959. Potocznie obiektyw zmiennoogniskowy określa się mianem zoom.